आयसीएसआय - नवीन उपक्रम

नागपूर : नागपूरमध्ये एकदिवसीय परिषद आयसीएसआय नागपूर चॅप्टरतर्फे 20 मार्च 2026 रोजी नागपूरमध्ये एकदिवसीय परिषद आयोजित करण्यात येत आहे. या परिषदेचा विषय– एसएमई आयपीओ: संधी आणि कंपनी कायदा 2013 अंतर्गत महत्त्वाचे अनुपालन आहे.

या कार्यक्रमासाठी प्रमुख पाहुणे म्हणून श्री. विश्वास पाठक (स्वतंत्र संचालक, एमएसईबी होल्डिंग कंपनी लिमिटेड) उपस्थित राहणार आहेत. तसेच विशेष पाहुणे म्हणून श्री. संदीप कुमार साळुंखे (मुख्य आयकर आयुक्त, प्रशासन आणि टीपीएस नागपूर) सहभागी होणार आहेत. या परिषदेत एसएमई लिस्टिंगमधील संधी ओळखणे' या विषयावर पॅनल चर्चा होईल. तसेच दोन टेक्निकल सत्रे घेण्यात येणार आहेत, ज्यामध्ये कंपनी कायद्याचे महत्त्वाचे मुद्दे आणि एसएमई आयपीओ यावर सविस्तर मार्गदर्शन दिले जाईल. II. जागतिक क्षमता विकास कार्यक्रम आयसीएसआयने परराष्ट्र मंत्रालय (MEA) सोबत मिळून भारतीय तांत्रिक व आर्थिक सहकार्य (ITEC) उपक्रमांतर्गत 12 दिवसांचा विशेष प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित केला. हा कार्यक्रम 14 ते 25 जानेवारी 2026 दरम्यान कोलकाता येथील सीसीजीआरटी मध्ये पार पडला. या कार्यक्रमाचा विषय– उद्याच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स, अनुपालन, जोखीम आणि शाश्वतता यांमध्ये नेत्यांना सक्षम करणे होता. या प्रशिक्षणाचा उद्देश बदलत्या कॉर्पोरेट गव्हर्नन्सबाबत सखोल माहिती देणे हा आहे. यामध्ये ईएसजी गव्हर्नन्स, सस्टेनेबिलिटी डिस्क्लोजर आणि जागतिक ग्लोबल रिस्क मॅनेजमेंट यासारख्या विषयांवर सत्रे घेण्यात आली. तसेच भारत सरकारच्या एमसीए21, डिजिटल इंडिया आणि व्यवसाय सुलभता (Ease of Doing Business) सारख्या महत्त्वाच्या योजनांची माहितीही देण्यात आली. III. नवीन कार्यक्रम कॅपॅसिटी बिल्डिंग सिरीज (क्षमता विकास सिरीज) आयसीएसआयचा हा उपक्रम सदस्य आणि विद्यार्थ्यांचे ज्ञान व कौशल्य वाढवण्यासाठी सुरू करण्यात आला आहे. यामध्ये विविध विशेष वेबिनार्स घेतले जातील, ज्यामुळे सदस्य आणि विद्यार्थ्यांना प्रत्यक्ष कामाचा अनुभव आणि व्यावसायिक कौशल्य वाढवता येईल. प्रोफेशनल रीबूटवरील आयसीएसआय सर्टिफिकेट कोर्स (महिलांसाठी) हा कोर्स त्या महिला कंपनी सेक्रेटरींसाठी आहे ज्यांनी काही काळासाठी करिअरमध्ये ब्रेक घेतला आहे. या कोर्समुळे त्यांना पुन्हा कामात येण्यासाठी आवश्यक कौशल्ये आणि मार्गदर्शन मिळेल. सागरी नियमन आणि अनुपालन व्यवस्थापनातील 2 वर्षांचा फुल-टाइम एमबीए कोर्स हा कोर्स आयसीएसआय आणि गुजरात मॅरिटाईम युनिव्हर्सिटी यांच्या संयुक्त विद्यमाने सुरू करण्यात आला आहे. यामध्ये कंपनी सेक्रेटरी अभ्यासक्रमासोबत समुद्री कायदे आणि नियमांचा अभ्यास केला जाईल. यामुळे विद्यार्थ्यांना प्रत्यक्ष अनुभव मिळेल, कौशल्य वाढेल आणि समुद्री कायदे व शिपिंग क्षेत्रात नोकरीच्या संधी वाढतील. कॉर्पोरेट आणि सिक्युरिटीज मार्केट कम्प्लायन्स (CSMC) सर्टिफिकेट कोर्स हा एक वर्षाचा निवासी (रेसिडेन्शियल) कोर्स आहे, जो नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ सिक्युरिटीज मार्केट्स (NISM) सोबत तयार करण्यात आला आहे. या कोर्समध्ये आधुनिक आणि उत्तम अभ्यासक्रम, प्रॅक्टिकल पद्धतीने शिकवणे आणि इंडस्ट्री इंटर्नशिपचा समावेश आहे. आयसीएसआय सर्टिफिकेट कोर्स – यूएई बिझनेस मॅनेजर हा कोर्स संयुक्त अरब अमिराती (यूएई) मध्ये काम करू इच्छिणाऱ्या व्यावसायिकांना आवश्यक ज्ञान आणि कौशल्ये देण्यासाठी तयार करण्यात आला आहे. यामध्ये यूएई मधील व्यवसाय वातावरण, कायदे आणि तेथील कामकाजाच्या पद्धती याबद्दल माहिती दिली जाते. IV. विद्यार्थी आणि सदस्यांसाठी उपक्रम थेट प्रवेशची सुविधा मान्यताप्राप्त विद्यापीठातून पदवी किंवा पदव्युत्तर शिक्षण घेतलेल्या विद्यार्थ्यांना थेट कंपनी सेक्रेटरी एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्राम मध्ये प्रवेश घेता येतो. तसेच आयसीएसआयने एक्झिक्युटिव्ह आणि प्रोफेशनल प्रोग्रामच्या विद्यार्थ्यांसाठी ऑनलाइन शंका निरसन वर्ग सुरू केले आहेत. आयसीएसआय स्टुअर्डशिप मार्गदर्शक तत्त्वे (आयजीपीएस) हा एक नवीन आणि विशेष प्रकारचा मार्गदर्शक फ्रेमवर्क आहे, जो जागतिक ट्रेंडनुसार तयार करण्यात आला आहे. हे संस्थात्मक गुंतवणूकदार आणि सेवा पुरवठादारांना जबाबदार आणि शाश्वत गुंतवणुकीबाबत मार्गदर्शन करते. या तत्त्वांमध्ये पर्यावरणीय, सामाजिक आणि प्रशासन या घटकांचा समावेश आहे. आयजीपीएसला आंतरराष्ट्रीय वित्तीय सेवा केंद्र प्राधिकरण (आयएफएससीए) कडून मान्यता मिळाली असून गुंतवणूक करणाऱ्या संस्थांना याचा अवलंब करण्यासाठी प्रोत्साहन दिले जाते. आयसीएसआय हवामान बदल गव्हर्नन्सवरील तत्त्वे (IPCG) आयसीएसआयने यावर्षी हवामान बदल गव्हर्नन्ससाठी नवीन मार्गदर्शक तत्त्वे (IPCG) सादर केली आहेत. या तत्त्वांचा उद्देश हवामान बदलाशी संबंधित माहिती अधिक पारदर्शकपणे सादर करणे हा आहे. हे तत्त्वे संस्थांना मार्गदर्शन करण्यासाठी तयार केलेले आहेत आणि त्यात सस्टेनेबिलिटी कामगिरी मोजण्यासाठी मापदंड ठरवणे आणि हवामान उद्दिष्टांकडे प्रगती साध्य करण्यासाठी लक्ष्य ठरवणे यासारखी मार्गदर्शने दिली आहेत. ईएसजी वर स्टेकहोल्डर एंगेजमेंट टूलकिट आयसीएसआयने आयजीपीएसचा पूरक म्हणून ईएसजी वर स्टेकहोल्डर एंगेजमेंट टूलकिट सादर केले आहे. हा टूलकिट कंपनी सेक्रेटरी आणि बोर्ड्सना कंपन्यांसाठी संपूर्ण ईएसजी धोरण तयार करण्यास मदत करतो आवश्यक साधने उपलब्ध करून देतो. कामाच्या ठिकाणी PoSH साठी गव्हर्नन्स आणि कम्प्लायन्स स्टँडर्ड आयसीएसआयने हा स्टँडर्ड तयार केला आहे, ज्यामुळे इंटरनल कमिटीच्या बैठका, तक्रार आणि चौकशी प्रक्रिया, तसेच कर्मचारी/इंटरनल कमिटी मेंबर्ससाठी प्रशिक्षण व कौशल्य वाढीचे कार्यक्रम सुसंगत पद्धतीने पार पाडता येतात. हा स्टँडर्ड लैंगिक तटस्थ PoSH धोरण तयार करण्यासाठी मार्गदर्शन करतो आणि समावेशिता वाढवतो. आयसीएसआय आंतरराष्ट्रीय एडीआर केंद्र या केंद्राची स्थापना न्यायालयातील प्रकरणे कमी करण्यासाठी आणि जलद न्याय मिळवून देण्यासाठी करण्यात आली आहे. आयसीएसआय स्टार्टअप आणि एमएसएमई कॅटॅलिस्ट हा उपक्रम आयसीएसआय सदस्यांना एमएसएमई आणि स्टार्टअप्सना मार्गदर्शन करण्यासाठी आवश्यक कौशल्ये आणि ज्ञान प्रदान करतो. आयसीएसआय सोशल ऑडिटर्स इन्स्टिट्यूट ही सेक्शन 8 अंतर्गत नोंदणीकृत कंपनी आहे जी भारतातील सामाजिक लेखापरीक्षण आणि सामाजिक गव्हर्नन्सच्या प्रभाव मूल्यांकनाला बळकट करते. आयसीएसआय- आयएसए सामाजिक लेखापरीक्षण मानके विकसित करेल, सामाजिक लेखापरीक्षकांची नोंदणी करेल, व्यावसायिक आचारसंहितेसाठी मानके ठरवेल आणि एनआयएसएम सोबत सहयोग करून सोशल ऑडिट कोर्सेस चालवेल. आयसीएसआय सोशल ऑडिट मानके ही मानके आयसीएसआयने तयार केली असून त्यात SEBI (ICDR) नियम 2018, नियम 292E(2)(a) अंतर्गत नमूद केलेल्या 16 उपक्रमांचा समावेश आहे. कोणत्याही सामाजिक उपक्रमाच्या 16 क्रियाकलापांमध्ये सामाजिक लेखापरीक्षण कसे करावे यावर मार्गदर्शन करणे हा या मानकांचा उद्देश आहे. नोंदणीकृत मूल्यांकनकर्ता टूलकिट आयसीएसआय आरव्हीओ द्वारे प्रकाशित हा टूलकिट, नवे आणि अनुभवी नोंदणीकृत मूल्यांकनकर्त्यांना आवश्यक ज्ञान, नियमावली, व्यावहारिक साधने आणि नैतिक मार्गदर्शन देतो, जेणेकरून ते मूल्यांकन कार्य प्रभावीपणे पार पाडू शकतील. पीसीएससाठी आयएजीईएस अंतर्गत संधी आयसीएसआयने इंडियन असोसिएशन फॉर गोल्ड एक्सलन्स अँड स्टँडर्ड्स (IAGES) सोबत सहकार्य करण्यासाठी एका सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली आहे, ज्यामुळे पीसीएस कंपन्याना विशेष संधी मिळतात आणि त्यांना आयएजीईएस मान्यता मानकांची अंमलबजावणी करण्यामध्ये मुख्य मार्गदर्शक म्हणून स्थान मिळते. V. मान्यता (Recognitions) आयसीएसआय ला खालील कायदे व नियमांमध्ये मान्यता मिळाली आहे: • कंपनी कायदा, २०१३ • सेबी(एलओडीआर) नियमावली, २०१५ • सेबी(गैर-परिवर्तनीय सिक्युरिटीजची निर्गम आणि लिस्टिंग) नियमावली, २०२१ • आयएफएससीए (सिक्युरिटीजची निर्गम आणि लिस्टिंग) नियमावली, २०२१ • पीएनजीआरबी (गॅस एक्सचेंज) नियमावली, २०२० • आयआरडीए (भारतीय विमा कंपन्यांची नोंदणी) नियमावली, २००० • लाइफ इन्शुरन्स कॉर्पोरेशन सामान्य नियमावली, २०२१ VI. जागतिक उपस्थिती आयसीएसआय ओव्हरसिज सेंटर्स आयसीएसआयचा दृष्टीकोन “चांगल्या कॉर्पोरेट गव्हर्नन्सला प्रोत्साहन देणारे जागतिक नेतृत्व मिळवणे” आहे. आयसीएसआयचे ध्येय “चांगल्या कॉर्पोरेट गव्हर्नन्ससाठी उच्च दर्जाचे व्यावसायिक विकसित करणे” यासाठी आयसीएसआयने आंतरराष्ट्रीय पातळीवर पाऊल ठेवले असून ऑस्ट्रेलिया, कॅनडा, सिंगापूर, युएई, युके आणि युएसए मध्ये आयसीएसआय ओव्हरसिज सेंटर्स स्थापन केले आहेत. आयसीएसआय आणि सेवा निर्यात प्रोत्साहन परिषद (SEPC) यांच्यात सामंजस्य करार हा करार आयसीएसआय सदस्यांसाठी खास प्रशिक्षण कार्यक्रम उपलब्ध करून देईल आणि त्यांना जागतिक बाजारपेठेत प्रवेश मिळवून देईल.यामुळे संयुक्त संशोधन, साधनांची देवाणघेवाण आणि आंतरराष्ट्रीय कार्यक्रमांमध्ये सहकार्य करण्यास मदत होईल. अकॅडमिक सहकार्य आंतरराष्ट्रीय कॉमर्स ऑलिंपियाड आणि आयसीएसआय कॉमर्स ऑलिंपियाड आयसीएसआयने सायन्स ऑलिम्पियाड फाउंडेशन (एसओएफ), हमिंग बर्ड एज्युकेशन लिमिटेड, इंटरनॅशनल ऑलिम्पियाड फाउंडेशन आणि सिल्व्हर झोन फाउंडेशनसोबत सामंजस्य करारावर (एमओयू) स्वाक्षरी केली आहे. याअंतर्गत संपूर्ण भारतातील शाळांमध्ये ऑलिंपियाड्स आयोजित केले जातील आणि शालेय विद्यार्थ्यांमध्ये कंपनी सेक्रेटरी कोर्स आणि व्यावसायिक क्षेत्राबाबत जागरूकता वाढवली जाईल. आयसीएसआय अकॅडमिक कनेक्ट आयसीएसआयने अकॅडमिक कनेक्ट उपक्रम सुरू केला आहे. यामध्ये विविध आयआयएम, आयआयटी (जसे की आयआयटी मद्रास – 'स्वयम प्लस प्लॅटफॉर्मवर कौशल्य आधारित कोर्ससाठी), नॅशनल लॉ युनिव्हर्सिटी आणि इतर राष्ट्रीय स्तरावरील प्रतिष्ठित संस्था यांच्यासोबत सहकार्य केले जाईल. या उपक्रमाचा उद्देश विद्यार्थी, शिक्षक आणि व्यावसायिक यांचे ज्ञान वाढवणे आणि कौशल्ये विकसित करणे हा आहे. VIII. आयसीएसआय सामाजिक उपक्रम शुल्क माफी • भारतीय लष्कर, अर्धसैनिक दल, अग्निवीर, शहीदांचे कुटुंबीय आणि भारतीय लष्कर/अर्धसैनिक दलाचे विद्यार्थी जे सीएस एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्रॅम मध्ये नोंदणी करतात, त्यांना शुल्क माफ. • जम्मू-काश्मीर आणि लडाखमधील विद्यार्थी जे सीएसईईटी आणि सीएस एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्रॅममध्ये नोंदणी करतात, त्यांना शुल्क माफ. • शैक्षणिक निधी (स्टुडंट्स एज्युकेशन फंड ट्रस्ट) अंतर्गत गुणवंत आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल विद्यार्थ्यांसाठी शुल्क माफ. शुल्क सवलत • अनुसूचित जाती/जमाती आणि शारीरिकदृष्ट्या अपंग विद्यार्थ्यांसाठी. • अंदमान आणि निकोबार, लक्षद्वीप, राज्ये आणि हिमाचल प्रदेशमधील विद्यार्थी जे सीएसईईटी आणि सीएस एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्रॅममध्ये नोंदणी करतात, त्यांना सवलत. • कॅनरा बँकेकडून विद्यार्थ्यांसाठी शैक्षणिक कर्जाची सुविधा. प्रीती कौशिक बॅनर्जी जॉइन सेक्रेटरी आयसीएसआय दूरध्वनी: 011-4534 1022 ईमेल: preeti.banerjee@icsi.edu आयसीएसआय बद्दल इन्स्टिट्यूट ऑफ कंपनी सेक्रेटरीज ऑफ इंडिया (आयसीएसआय) ही कंपनी सेक्रेटरीज कायदा, 1980 अंतर्गत संसदेने स्थापित केलेली एक प्रमुख व्यावसायिक संस्था आहे. भारतातील कंपनी सेक्रेटरी व्यवसायाचे नियमन करणे आणि त्याचा विकास करणे हा संस्थेचा उद्देश आहे. आयसीएसआय भारतीय कंपनी मंत्रालयाच्या अधिकाराखाली काम करते. संस्थेचा दृष्टिकोन सक्रिय आहे, कंपनी सेक्रेटरी अभ्यासक्रमाचा उद्देश विद्यार्थ्यांना उच्च दर्जाचे शिक्षण आणि सदस्यांसाठी चांगले व्यावसायिक मानक सुनिश्चित करणे हा आहे. संस्थेमध्ये सध्या 78000 पेक्षा जास्त सदस्य आणि सुमारे 2.5 लाख विद्यार्थी नोंदणीकृत आहेत.

आयसीएसआयचे उपक्रम व्यावसायिक उपक्रम 1. कॅपॅसिटी बिल्डिंग सिरीज हा एक नवीन उपक्रम आहे, जो सदस्य आणि विद्यार्थ्यांचे ज्ञान वाढवण्यासाठी आणि कौशल्ये विकसित करण्यासाठी सुरू करण्यात आला आहे. 2. प्रॅक्टिस करणाऱ्या कंपनी सेक्रेटरींसाठी नियामक (Regulatory) नियम अधिक सोपे आणि लवचिक करण्यात आले आहेत. 3. सागरी नियमन आणि अनुपालन व्यवस्थापनातील 2 वर्षांचा पूर्णवेळ एमबीए हा 'द इन्स्टिट्यूट ऑफ कंपनी सेक्रेटरीज ऑफ इंडिया' आणि 'गुजरात मेरिटाइम युनिव्हर्सिटी' यांचा संयुक्त कोर्स आहे. या कोर्समध्ये सीएस अभ्यासक्रमासोबत सागरी कायदे आणि नियम शिकवले जातात. यामुळे विद्यार्थ्यांना प्रत्यक्ष अनुभव मिळतो आणि सागरी कायदा व जहाजबांधणी व्यवस्थापन क्षेत्रात त्यांची कौशल्ये आणि नोकरीच्या संधी वाढतात. 4. कॉर्पोरेट आणि सिक्युरिटीज मार्केट्स कंप्लायन्सेसमधील सर्टिफिकेट कोर्स (सीएसएमसी) – (एक्झिक्युटिव्ह आणि प्रोफेशनल प्रोग्राम) हा नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ सिक्युरिटीज मार्केट्सच्या सहकार्याने तयार केलेला एक वर्षाचा निवासी (रेसिडेन्शियल) कोर्स आहे. हा कोर्स आधुनिक आणि उच्च दर्जाच्या अभ्यासक्रमावर आधारित आहे. यामध्ये प्रॅक्टिकल शिकण्यावर भर दिला जातो आणि इंडस्ट्री इंटर्नशिपची संधीही दिली जाते. 5. युएई बिझनेस मॅनेजर या विषयावरील आयसीएसआय सर्टिफिकेट कोर्स हा व्यावसायिकांना संयुक्त अरब अमिराती (युएई) मध्ये काम करण्यासाठी आवश्यक असलेले ज्ञान आणि कौशल्ये देण्याच्या उद्देशाने तयार करण्यात आला आहे. या अभ्यासक्रमात युएईमधील व्यावसायिक वातावरण, नियम आणि काम करण्याची पद्धत शिकवली जाते. 6. प्रोफेशनल रीबूट: करिअर ब्रेकनंतर महिलांसाठी सर्टिफिकेट कोर्स - हा कोर्स अशा महिला कंपनी सेक्रेटरींसाठी आहे, ज्या करिअर ब्रेकनंतर पुन्हा काम सुरू करू इच्छितात. यात त्यांना आवश्यक कौशल्ये आणि मार्गदर्शन दिले जाते, ज्यामुळे त्यांना करिअरमध्ये सहज परत येता येते. 7. आयसीएसआयची व्यवस्थापनावरील मार्गदर्शक तत्त्वे (आयजीपीएस) ही एक मार्गदर्शक तत्त्वे आहे, ज्यामध्ये ईएसजी (पर्यावरण, सामाजिक आणि प्रशासन) घटकांचा समावेश आहे. हे चांगल्या आणि जबाबदार गुंतवणुकीसाठी सर्वोत्तम पद्धती सांगते आणि संस्थात्मक गुंतवणूकदार व सेवा पुरवठादारांना मार्गदर्शन करते. 8. आयसीएसआयची हवामान बदल प्रशासनावरील तत्त्वे (आयपीसीजी) ही मार्गदर्शक तत्त्वांचा एक संच आहे. ही तत्त्वे कंपन्यांना पर्यावरण आणि सस्टेनेबिलिटीशी संबंधित उद्दिष्टे ठरवण्यास आणि त्यांची प्रगती मोजण्यास मदत करतात. 9. आयसीएसआय स्टेकहोल्डर एंगेजमेंट टूलकिट ऑन ईएसजी हे एंटरप्राइज कंपनी सेक्रेटरी आणि कंपनी संचालक मंडळांना ईएसजी धोरणे तयार करण्यासाठी मार्गदर्शन आणि मदत करतो. 10. कामाच्या ठिकाणी लैंगिक छळ रोखण्यासाठी, बंदी घालण्यासाठी आणि तक्रारींचे निवारण करण्यासाठी आयसीएसआयने तयार केलेले प्रशासन आणि अनुपालन मानक हे मार्गदर्शक तत्त्व आहे. यामध्ये अंतर्गत समितीच्या बैठका, तक्रार आणि चौकशी प्रक्रिया तसेच कर्मचाऱ्यांसाठी प्रशिक्षण कार्यक्रम याबाबत स्पष्ट नियम दिले आहेत. यात सर्वसमावेशक आणि लिंग-निरपेक्ष PoSH धोरण तयार करण्यासाठी मार्गदर्शनही दिलेले आहे. 11. आयसीएसआय आंतरराष्ट्रीय एडीआर सेंटर हा न्यायालयांवरील ताण कमी करण्यासाठी आणि जलद न्याय देण्यासाठी तयार केलेला एक मल्टी-सिटी प्रकल्प आहे. नोएडा नंतर, इन्स्टिट्यूट ऑफ कंपनी सेक्रेटरीज ऑफ इंडिया दिल्ली, मुंबई, चेन्नई येथे एडीआर सेंटर्स सुरू करण्याची योजना आखत आहे. तसेच बंगळूर, हैदराबाद, कोलकाता येथे प्रादेशिक केंद्रे आणि दुबई, सिंगापूर, हाँगकाँग व लंडन येथे जागतिक सेंटर्स स्थापन करण्याचीही योजना आहे. 12. आयसीएसआय इन्स्टिट्यूट ऑफ सोशल ऑडिटर्स (ICSI-ISA) ही कलम 8 अंतर्गत स्थापित कंपनी आहे, जी भारतातील सामाजिक लेखापरीक्षणाची प्रक्रिया आणि त्याचे परिणाम प्रक्रिया अधिक मजबूत करण्यासाठी कार्यरत आहे. हीच संस्था नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ सिक्युरिटीज मार्केट्सच्या सहकार्याने सामाजिक लेखापरीक्षकांची नोंदणी करते, व्यावसायिक मानके निश्चित करते आणि सामाजिक लेखापरीक्षण अभ्यासक्रम तयार करत आहे. 13. आयसीएसआय सामाजिक लेखापरीक्षण मानके (आयसीएसआय एसएएस १ ते एसएएस १६) हे सामाजिक उपक्रमांचे लेखापरीक्षण करण्यासाठी तयार केलेली मार्गदर्शक तत्त्वे आहेत. ही मानके भारतीय प्रतिभूति आणि विनिमय मंडळ २०१८ च्या नियमांनुसार दिलेल्या १६ प्रकारच्या उपक्रमांसाठी लागू आहेत. 14. आयसीएसआय स्टार्टअप आणि एमएसएमई कॅटॅलिस्ट हा उपक्रम स्टार्टअप्स आणि एमएसएमई उद्योगांना नोंदणीपासून ते अकाउंटिंग, कर, वित्त, गुंतवणूक आणि कायदेशीर अनुपालनापर्यंत सर्व प्रकारची मदत करतो. आयसीएसआय कंपनी सेक्रेटरींना एमएसएमई कॅटॅलिस्ट म्हणून तयार करते आणि त्यांना मार्गदर्शन करण्यासाठी प्रशिक्षण देते. 15. आयसीएसआय राष्ट्रीय कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स उत्कृष्टता पुरस्कार हे 2001 पासून दिले जात आहेत, जे उत्कृष्ट कॉर्पोरेट गव्हर्नन्ससाठी व्यवसाय आणि व्यावसायिकांचा सन्मान करतात. 16. इंडियन असोसिएशन फॉर गोल्ड एक्सलन्स अँड स्टँडर्ड्स (आयएजीईएस) च्या मानांकन प्रक्रियेमध्ये प्रॅक्टिस करणाऱ्या कंपनी सेक्रेटरींना महत्त्वाची भूमिका बजावण्याची संधी दिली जाते. ग्लोबल फ्रंट (आंतरराष्ट्रीय उपक्रम) 1. इन्स्टिट्यूट ऑफ कंपनी सेक्रेटरीज ऑफ इंडियाने आंतरराष्ट्रीय स्तरावर पाऊल टाकत ऑस्ट्रेलिया, कॅनडा, सिंगापूर, यूएई, युके आणि यूएसए येथे आंतरराष्ट्रीय स्तरावर आयसीएसआय ओव्हरसीज सेंटर सुरू केले आहेत. यामध्ये, यूएई आणि ऑस्ट्रेलिया स्वतंत्र कायदेशीर संस्था म्हणून काम करतात. याचा उद्देश आयसीएसआय सदस्यांसाठी परदेशात करिअरच्या संधी वाढवणे आणि विद्यार्थ्यांना तिथे प्रॅक्टिकल ट्रेनिंग देणे हा आहे. 2. आयसीएसआयने परराष्ट्र मंत्रालयाच्या सहकार्याने पहिल्यांदाच भारतीय तांत्रिक आणि आर्थिक सहकार्य (आयटीईसी) प्रोग्राम आयोजित केला. याचा विषय शीर्षक ““कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स फॉर ए बेटर टुमॉरो: एम्पॉवरिंग लीडर्स इन कम्प्लायन्स, रिस्क आणि सस्टेनेबिलिटी” होता. 3. आयसीएसआयने ऑस्ट्रेलियातील सिडनी येथे भारत-ऑस्ट्रेलिया फॅसिलिटेशन सेंटर सुरू केले आहे, ज्यामुळे दोन्ही देशांमधील व्यापार आणि गुंतवणूक वाढण्यास मदत होईल. 4. आयसीएसआयने सेवा निर्यात प्रोत्साहन परिषदेसोबत सामंजस्य करारावर (एमओयू) स्वाक्षरी केली आहे. यामुळे आयसीएसआयच्या सदस्यांना विशेष प्रशिक्षण कार्यक्रम उपलब्ध होतील आणि त्यांना आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत प्रवेश मिळवण्यासाठी मदत केली जाईल. तसेच, यामध्ये संयुक्त संशोधन, संसाधनांची देवाणघेवाण आणि आंतरराष्ट्रीय कार्यक्रमांमध्ये सहकार्य वाढवले जाईल. अकॅडमिक फ्रंट (शैक्षणिक उपक्रम) 1. नवीन सीएसईईटी (कंपनी सेक्रेटरी एक्झिक्युटिव्ह एन्ट्रन्स टेस्ट) सुरू करण्यात आली आहे. पदवीधर आणि पदव्युत्तर विद्यार्थ्यांना सीएसईईटी मधून सूट देण्यात आली आहे आणि ते थेट कंपनी सेक्रेटरी एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्राममध्ये प्रवेश घेऊ शकतात. 2. इन्स्टिट्यूट ऑफ कंपनी सेक्रेटरीज ऑफ इंडिया विद्यार्थ्यांसाठी “नॉलेज ऑन डिमांड” ही नवीन सुविधा सुरू करत आहे. 3. इंटरनॅशनल कॉमर्स ऑलिम्पियाड आणि आयसीएसआय कॉमर्स ऑलिम्पियाड हे उपक्रम शालेय विद्यार्थ्यांमध्ये कंपनी सेक्रेटरी (सीएस) व्यवसायाबद्दल जागरूकता निर्माण करण्यासाठी सुरू केलेले उपक्रम आहेत. 4. इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ मॅनेजमेंट, इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी, नॅशनल लॉ युनिव्हर्सिटी आणि इतर नामांकित संस्थांसोबत सहयोग करण्यासाठी आयसीएसआय अकॅडमिक कनेक्ट हा उपक्रम सुरू करण्यात आला आहे. यामध्ये विद्यार्थी, शिक्षक आणि व्यावसायिकांची कौशल्ये वाढवली जातात. तसेच, इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी मद्रासद्वारे स्वयं प्लस प्लॅटफॉर्मवर कौशल्य आधारित अभ्यासक्रम उपलब्ध करून दिले जातात. सोशल फ्रंट (सामाजिक उपक्रम) 1. पूर्ण फी माफी (100%) • सीएस एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्रॅममध्ये नोंदणी करताना भारतीय सशस्त्र दल, निमलष्करी दल, अग्निवीर, शहीदांचे कुटुंबीय आणि त्यांच्या मुलांसाठी संपूर्ण शुल्कमाफी. • जम्मू-काश्मीर आणि लडाखमधील विद्यार्थ्यांसाठी सीएसईईटी आणि सीएस एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्रॅमच्या शुल्कात 100% सूट. 2. फीमध्ये सवलत • शारीरिकदृष्ट्या अपंग विद्यार्थ्यांसाठी नोंदणी फी फक्त 2000 रुपये आहे. • अंदमान आणि निकोबार बेटे, लक्षद्वीप, ईशान्येकडील राज्ये आणि हिमाचल प्रदेशातील विद्यार्थ्यांसाठी सीएसईईटी आणि सीएस एक्झिक्युटिव्ह प्रोग्राममध्ये 50% फी सवलत. • अनुसूचित जाती/जमाती प्रवर्गातील विद्यार्थ्यांसाठी 50% फी सवलत दिली जाते. 3. इतर लाभ • गुणवंत आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल विद्यार्थ्यांसाठी स्टूडेंट्स एजुकेशन फंड ट्रस्ट योजनेअंतर्गत फी माफीची सुविधा उपलब्ध आहे. • कॅनरा बँकेमार्फत विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक कर्ज सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आली आहे. मान्यता आयसीएसआयला खालील कायदे व नियमांमध्ये मान्यता मिळाली आहे: • कंपनी कायदा, 2023 • सेबी(एलओडीआर) नियमावली, 2015 • सेबी(गैर-परिवर्तनीय सिक्युरिटीजची निर्गम आणि लिस्टिंग) नियमावली, 2021 • आयएफएससीए (सिक्युरिटीजची निर्गम आणि लिस्टिंग) नियमावली, 2021 • पीएनजीआरबी (गॅस एक्सचेंज) नियमावली, 2020 • आयआरडीए (भारतीय विमा कंपन्यांची नोंदणी) नियमावली, 2000 • लाइफ इन्शुरन्स कॉर्पोरेशन सामान्य नियमावली, 2021